Czym jest GTPS
Zespół bólowy krętarza większego to zwykle tendinopatia ścięgien pośladkowych (mięśnia pośladkowego średniego i małego), a nie „zapalenie kaletki”, jak sądzono dawniej. Objawy: ból boczny biodra, leżenie na boku, schody, długie stanie. Testy: testy biodra.
Badanie LEAP
W badaniu LEAP (204 osoby) 14 sesji edukacji o obciążeniach z ćwiczeniami przez 8 tygodni było porównywane z jednym zastrzykiem sterydowym i z „czekaj i obserwuj”. Grupa ćwiczeń i edukacji miała większą poprawę i mniej bólu po 8 i 52 tygodniach, a po 15 miesiącach znacznie częściej oceniała się jako całkowicie wyleczona. Podobne wnioski co do opłacalności przedstawiano w analizach kosztów.
Przeglądy
Metaanaliza z 2023 roku (6 RCT, 733 pacjentów) oraz przegląd fizjoterapii tendinopatii pośladkowej z 2025 roku potwierdzają rolę ćwiczeń i edukacji. Osobny przegląd analizował, od czego zależy ból po zastrzyku kortykosteroidu.
Co robić
- Unikaj długiej kompresji ścięgna: leżenia na bolącym boku, krzyżowania nóg, stania „na jednym biodrze”.
- Wzmacniaj odwodziciele i pośladki stopniowo (izometria, potem ćwiczenia w małym zgięciu).
- Zobacz kartę zaleceń GTPS.
Kiedy nie czekać
Ból biodra po upadku i niemożność obciążania nogi, gorączka z bólem stawu, nocny ból narastający mimo zmiany pozycji — pilna ocena.
Badania, na których opiera się ten artykuł
- Exercise compared to control or other conservative treatment in greater trochanteric pain syndrome: systematic review and meta-analysis — Physiotherapy, 2024. 6 RCT (733 pacjentów) dotyczących ćwiczeń w bólu bocznym biodra (GTPS).
- Physiotherapy management of gluteal tendinopathy — J Physiother, 2025. Zalecenia fizjoterapeutyczne przy tendinopatii pośladkowej: edukacja o obciążeniach i ćwiczenia.
- What factors influence pain scores following corticosteroid injection in patients with GTPS? Systematic review — PMC, 2024. Czynniki wpływające na ból po iniekcji kortykosteroidu przy GTPS.
Opisuję wyniki na podstawie streszczeń prac (open access) i nie zastępują one pełnych tekstów. Wyniki badań dotyczą grup uczestników i nie przesądzają o tym, co będzie najlepsze w Twoim przypadku. Zobacz cały przegląd badań • standardy treści.
Zapraszam do gabinetu w Dąbrowie Tarnowskiej (ul. Oleśnicka 3): kalendarz wizyt lub wybierz termin w kalendarzu. Zobacz też testy kliniczne i przegląd badań.
Darmowy plan ćwiczeń PDF: Silne kolana — plan na 6 tygodni
Dla bólu przodu kolana, zwyrodnienia i powrotu do aktywności. Pobierz PDF → • wszystkie materiały
Bezpłatne narzędzie: Test siedź–wstań (siła nóg 60+)
Prosty test przesiewowy dla osób 60+: ile razy wstaniesz z krzesła w 30 sekund? Otwórz →
Ćwiczenia z filmami
Zobacz krótkie filmy z ćwiczeniami dla tej okolicy: łagodne formy (rehab, mobilność, izometria) → lub wszystkie ćwiczenia →. Filmy są demonstracją ruchu — dawkę i wybór ustal z fizjoterapeutą.
Zobacz w atlasie anatomii 3D
Obróć i powiększ strukturę, o której jest ten poradnik: Mięsień pośladkowy średni. Atlas otwiera się dopiero po kliknięciu.
Najczęstsze pytania
Co pokazało badanie LEAP?
W trójramiennym RCT (204 osoby) 14 sesji edukacji o obciążeniach z ćwiczeniami w ciągu 8 tygodni dawało większą poprawę globalną i mniejszy ból po 8 i 52 tygodniach niż pojedynczy zastrzyk sterydowy lub „czekaj i obserwuj”; po 15 miesiącach więcej osób w grupie ćwiczącej oceniało się jako całkowicie wyleczone.
Co mówi metaanaliza ćwiczeń w GTPS?
Przegląd z metaanalizą (6 RCT, 733 pacjentów) porównuje ćwiczenia z kontrolą i innymi metodami zachowawczymi.
Kiedy zastrzyk bywa rozważany?
Przy silnym bólu, który uniemożliwia ćwiczenia, jako krótkoterminowe wsparcie, ale nie zamiast ćwiczeń i edukacji.
